DEĞER VE SOSYAL ROLLER

DEĞER VE SOSYAL ROLLER
Davranış örüntülerine yakıştırılan değerler üzerinde konuşabilmemiz, bu örüntüleri taşıyan kişilerin varlığı ile olanaklıdır. Değerlerin varlığı sadece, değerlendirmeye değer kişiler ile şeyleri ve kişileri değerlendirme konusunda uzmanlaşmış kişilerin var olmasına bağlıdır. Toplumun indirgenemez parçası nasıl eylem içindeki kişi ise, değerlerin son ve kesin odak noktası da yine kişidir. Değerlerin ifade edildiği ve simgelendiği temel ise sosyal roldür.
Yukarıda görmüş bulunduğumuz gibi davranış örüntüleri sosyal rolleri oluşturur. Kişiler roller yoluyla istenilen hedeflere doğru işlevlerde bulunurlar. Rolü oluşturan örüntüler en çok önemli olandan en az önemli olana doğru bir süreklilik üzerinde değerlendirilebilir, örneğin üniversite öğrenciliği rolü içindeki davranış dizilerine ilişkin beklentilerin hepsi, aynı önem derecesine sahip değildir. Bir sınava katılma, kantindeki bir söyleşiye katılmaktan daha değerlidir. Ödev yapmak servis otobüsü beklemekten daha önemlidir. Kişinin rolüne yakıştırılan farklı değer derecelerini bilmesi ve en çok değer verilenler üzerinde yoğunlaşması beklenir.
Kişinin toplumdaki çoğul sosyal rolleri de değer açısından farklılık gösterir. Bu, kültürdeki başat kuruma ve ikinci derecede de bireyin yaş, cinsiyet ve benzeri özelliklerine bağlıdır. Herhangi bir kültürde ekonomik, ailesel veya dini rollerden biri en üst sosyal değere sahip olabilir. Ama bunun yanı sıra her bireyin de farklı başat rolleri olabilir. Sözgelimi her kültürde annelik ve eşlik en yüksek değere sahip ailesel rollerdir. Bir din adamının da dini rolünü ekonomik, siyasal ve diğer rollerden daha yüksekte tutması beklenir. Başka bir deyişle toplum, rolleri sosyal değer dereceleri ile çepeçevre kuşatır ve bireyler de davranış örüntülerini bu değerlere göre saptamalıdırlar.
DERLEYEN... (EDİTÖR)
İletişim:bilgi@kisiselgelisim.gen.tr

Bu makale şu konularla ilgili olabilir :değer - sosyal değer -

Yorumlar